Klienci często pytają nas, dlaczego mocowanie masztu bywa droższe od samej kratownicy. Z niedowierzaniem przyjmują informację, że standardowa nakrętka z uchem nie nadaje się jako uchwyt odciągowy, a komin czy ogniomurek to ostatnie miejsca, w których warto kotwić liny. Przyjrzyjmy się siłom, jakie maszt wprowadza w konstrukcję budynku.
Liny odciągowe działają na wyrywanie – tym silniejsze, im większa jest powierzchnia anten na maszcie i nawietrzność samej konstrukcji. Siły te, zsumowane ze wstępnym napięciem lin, działają na trzon masztu, dociskając go do powierzchni dachu. Poniżej kilka przykładów zaczerpniętych z obliczeń statycznych wykonanych dla naszych klientów:
| Maston tyyppi | Korkeus | Voima, joka vetää ankkurin ulos | Voima, joka ajaa maston kattoon |
| M500 | 16 m | 480 kg | 1100 kg |
| M1000 | 24 m | 1300 kg | 2900 kg |
| M1000 | 28 m | 3700 kg | 4000 kg |
| M500 | 50 m | 3800 kg | 4500 kg |
| M750 | 28 m | 2000 kg | 3500 kg |
Z przytoczonych wartości wynika kilka istotnych wniosków:
- Jopa pienelle ja yleensä vakiomastoon, joka asennetaan usein vanhoihin rakennuksiin, eli M500-16 - ankkurin vetovoima saavuttaa 500 kg... standardi M12 valettu silmukkamutteri voi siirtää enintään 340 kg voimaa, mutta vain akselilla, mikä on tilanne, kun mastot on ankkuroitu, ei periaatteessa tapahdu. Kuorma 45 asteen kulmassa putoaa 240 kg:aan. Joten näemme, että meillä ei ole voimavaraa, vaan riski repeytyä korva irti vakavammassa myrskyssä. Toinen kysymys - voiko puoli tonnia kuormaa kaataa savupiippua - joka koostuu usein kasasta kosteaa ja kuluneita tiiliä murenevan laastin kanssa? Kokemuksemme osoittaa, että tämä voi tapahtua helposti.
- Onko turvallista sijoittaa M500-16 esim. tukemattomaan kattoon tai suoraan salin katolle sandwich-paneeliin, jos ymmärrämme, että mastomme aiheuttaa yli tonnin pistekuorman? sen sijaintipaikalla? Olemme nähneet tällaisia tapauksia ja olemme nähneet mastoja, jotka "pudonneet sisään".
- Edellä mainittujen M1000-mastojen esimerkki osoittaa, kuinka nopeasti voimat kasvavat rakenteen korkeuden ja tuulen mukana ja miten ne erottuvat antennien lisäkuormituksesta (28-metrinen oli suunniteltu 1 m2 antennialalle enemmän kuin 24 metrinen). Ero repeytymisessä... melkein kolme kertaa. Lisäksi arvot itse ovat vaikuttavat... lähes 4 (!) tonnia vetovoimaa. Kuvittelemme, että aiomme ripustaa kaksi maastoajoneuvoa suunniteltuun ankkuriin - tämä antaa käsityksen voimien laajuudesta.
- Ymmärrät, miksi emme juuri koskaan kysy mastoon asennettavien antennien määrää, mutta usein kiusaamme sinua niiden pinta-alasta. Koska maston akselin pystysuuntainen voima lasketaan tonneiksi, useat kymmenet lisäkilot antennien massassa ovat käytännössä merkityksettömiä, mutta lisäpinta lisää nopeasti voimia, ja nämä erot lasketaan tonneissa eikä yksittäisissä kilogrammissa.
Przytoczone wartości skłaniają do refleksji – widać wyraźnie, dlaczego tak starannie dobieramy miejsce ustawienia masztu na budynku i dlaczego nie może to być dowolny punkt dachu. Siły, o których mówimy, bez trudu mogą zerwać cienkie szlichty na stropodachach, złamać kilkudziesięcioletnie belki stropowe czy rozbić ogniomurki. Nierzadko przystosowanie budynku do przeniesienia planowanych obciążeń wymaga wprowadzenia stalowych konstrukcji kotwiących przez kilka kondygnacji, zastosowania kotew chemicznych i poważnych robót budowlanych. W innych przypadkach – gdy mamy do czynienia z lanym stropem, punktem dachu wspartym na ścianie nośnej i dobrym dostępem do wieńca – nawet duży maszt można zainstalować przy umiarkowanym nakładzie pracy. Ta różnorodność sytuacji generuje duży rozrzut cen przygotowania kotwienia i bez wizji lokalnej lub projektu nie jesteśmy w stanie odpowiedzieć, ile będzie kosztowała instalacja.